Nằm tại thôn Đình Hàn, Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình là công trình văn hóa tâm linh có giá trị lịch sử, văn hóa tiêu biểu của địa phương. Với những giá trị đặc sắc về lịch sử và truyền thống, di tích đã được UBND tỉnh Hà Tĩnh xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh năm 2025.

Nằm tại thôn Đình Hàn, xã Thạch Hà, Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình là công trình văn hóa tâm linh có giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc, gắn liền với cuộc đời và sự nghiệp của cụ Nguyễn Doãn Tình – một nhân vật có nhiều đóng góp cho quê hương, đất nước vào thế kỷ XVIII. Với những giá trị tiêu biểu đó, di tích đã được UBND tỉnh Hà Tĩnh xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh theo Quyết định số 591/QĐ-UBND ngày 16/8/2025.

Theo các tư liệu lịch sử và gia phả dòng họ, cụ Nguyễn Doãn Tình là người có tài năng, đức độ và nhiều năm tham gia phục vụ triều đình. Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, cụ đã có nhiều đóng góp cho đất nước. Sau hơn 25 năm chinh chiến và cống hiến, cụ trở về quê hương sinh sống. Bằng uy tín và kinh nghiệm của mình, cụ đã vận động con cháu và Nhân dân khai khẩn đất đai, phát triển sản xuất, chăm lo việc học hành, giáo dục đạo lý, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình được xây dựng trên vùng đất của làng Hạ Hàn xưa, nay là thôn Đình Hàn. Trải qua nhiều lần trùng tu, tôn tạo, công trình vẫn giữ được nét kiến trúc truyền thống của nhà thờ họ ở vùng Bắc Trung Bộ. Di tích được bố trí trong khuôn viên khép kín với hệ thống cổng, sân, nhà thờ chính và các hạng mục phụ trợ, tạo nên một tổng thể hài hòa, trang nghiêm và bền vững.

Không chỉ là nơi thờ phụng và tưởng nhớ công lao của tiền nhân, Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa tâm linh của dòng họ Nguyễn Doãn. Hằng năm, tại đây diễn ra nhiều hoạt động ý nghĩa như lễ tế tổ, các ngày lễ truyền thống, ngày giỗ cụ tổ và các cuộc gặp mặt con cháu trong dòng họ. Những hoạt động này góp phần gắn kết tình thân, giáo dục truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, bồi đắp lòng tự hào về cội nguồn cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Đặc biệt, dòng họ Nguyễn Doãn là một dòng họ có truyền thống hiếu học, khoa bảng và luôn quan tâm đến công tác khuyến học, khuyến tài. Phát huy truyền thống của tổ tiên, nhiều thế hệ con cháu đã nỗ lực học tập, lao động, công tác trên nhiều lĩnh vực, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Việc Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh không chỉ là sự ghi nhận đối với những giá trị lịch sử, văn hóa của di tích mà còn thể hiện sự trân trọng của các cấp, các ngành đối với những đóng góp của các bậc tiền nhân. Đây là niềm tự hào của dòng họ Nguyễn Doãn và Nhân dân địa phương, đồng thời là cơ sở quan trọng để tiếp tục bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa trong thời kỳ mới.

Ngày nay, Nhà thờ Nguyễn Doãn Tình không chỉ là nơi lưu giữ ký ức lịch sử của một dòng họ mà còn là địa chỉ giáo dục truyền thống, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa tinh thần của Nhân dân, trở thành một điểm sáng trong hệ thống các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn xã Thạch Hà.